Caffè: differense tra e verscioin

Sata a-a navegassion Sata a-a serchia
29 byte azonti ,  10 mesi fa
m
nisciun oggetto da modiffica
m
m
[[Immaggine:YosriKopi.jpg|thumb|right|'Na tassa de cafè]]
 
O '''Caffè''' ò '''Cafè''' o l' è unn-a bevànda òtegnûa da-e grànn-e contegnûe in to früto (''drupa'') d'a ciànta omònnima, che a l' exìste a-o stâto sarvégo in [[Etiopia]]. O zennie ''Coffea'', da famìggia de ''Rubiacee'', o comprénde 40 speçie. Fra queste, a ''Coffea arabica'' a da o 40% da produçion mondiàle.
E ciànte avieiven un' artessa figna a 6 metri, ma vegnen puee a 2-3 metri pe rénde ciù façile a cüra e a arecugéita di früti.
 
O früto, scimile a l' apparenza a unna çëxa, o se lascia seccä aoa-o (coscidito ''cafè de Techo'' do Centroamerica) pe fâ scì che se posse estrae i gren; ma ciü spesso questa operazionoperaçion a se fà meccanicaménte. O caffè crûo, se tegnûo aoa-o sciûto, o se consèrva bén e o miliora co-o ténpo; ma o patìsce l' ùmido, pe vîa da formaçion de móffe. Into mæximo mòddo o va tegnûo lónxi da-e sostànse aromàtiche pe vîa da seu capaçitæ de assorbî di ödùi estrànei.
 
A bén nòta açion eççitante do caffè a l' è dovûa a-a [[caffeinna]] (chimicaménte parlàndo a caffeìnna a l'é ''1,3,7 trimetilxantina'').
 
== Torrefaçion ==
Pe êse dovûobevûo comme bevànda, o caffè, o va brustolîo (= torrefæto), ségge pe svilppâ l'aröma che pe rénde sölobili çerti conponénti. O cafè brustolîo (= tostæto) o diventa de cô marronmarròn ( o gran crüo o l'è verde), o diminuisce de peiso daoda-o 15 aoa-o 20% e o l' aumenta de volümme. L' aspetto de in bon cafè brustolîo (= torrefæto) o deve êse brilànte, a conscisténsa dûa; e grànn-e remesciæte dévan êse " sonörisonöre".
 
== Tîpi de cafè ==
I îpitîpi de cafè pìggian o nómme da-e localitæ de proveniença. I mægio son quélli [[Etiòpia|etiòpicietiòpichi]], seguï da-o ''Moka'' coltivòu specialménte in Arabia. De òrìgine aziàtica l' è: ''Malabar'', ''Borneo'', ''Giava''; in America o paise produtô prinçipâ l' è o [[Braxî]] da-o quæ vêgne o ''Rio'', o ''Santos'', o ''Parà'', o ''Bahia'' e vari âtri.
 
[[Categorîa:Beviaggi]]
1 286

contributi

Menu de navegaçion