Stasiun de Camuggi-San Fertuzu
CA |
Sta pagina chi a l'é scrita in camugin |
| Camuggi-San Fertuzu (IT) Camogli-San Fruttuoso | |
|---|---|
A stasiun de Camuggi
| |
| Lucalizasiun | |
| Statu | |
| Lucalitè | |
| Curdinè | 44°20′52.8″N 9°09′23.54″E |
| Linee | feruvia Zena-Piza |
| Caraterìstiche | |
| Tipu | fermata in superficce, pasante |
| Statu d'üzu | adövià |
| Gestù | Rete Ferroviaria Italiana |
| Ativasiun | 1868 |
| Binai | 2 (primma 3) |
| Interscangi | Curiere AMT |
| A l'in giu | centru de Camuggi |
A stasiun de Camuggi-San Fertuzu a l'é üna fermata feruviaria missa in scia feruvia Zena-Piza. A l'é au servissiu du cumüne de Camuggi, in ta sitè metrupulitann-a de Zena.
L'impiantu, dau primmu de lüggiu du 2001, u l'é gestiu da Rete Ferroviaria Italiana, üna sucietè du grüppu de FS. A l'é a sula fermata in funsiun a Camuggi da quande u l'é stetu supressu a stasiun de Camuggi-Prià. De ciü, in sciu scitu de Trenitalia u l'é marcou a stasiun de Camuggi-Purtixö, che in veitè a se riferisce au servissiu de prenutasiun integrou du grüppu FS pe'u vapurettu ch'u porta finn-a de San Fertuzu.
Storia
[modìfica | modìfica wikitèsto]A stasiun, a l'imprinsippiu ciamà sulu che de Camuggi, a l'é intrà in funsiun ai 23 de nuvembre du 1868, asemme a l'avertüa du toccu da feruvia da Zena Brignule a Ciavai[1]. Pasou nu guei d'anni, in tu 1884, u l'é stetu tiou sciü ascì u fabricou pe'i viagiatui[2].
I primmi scavi pe'a missa a tera du duppiu binaiu in ta treta fra A Ceive e Santa Margaita, ch'a cumprendeiva ascì Camuggi, sun cumensè in tu 1915.
U scavu da növa galeria sutt'au Munte de Portufin, pe faghe pasà u segundu binaiu, u l'aiva fetu nasce a necesitè de adövià in te quarche mainea a tera e e prie ch'ean stete scavè. Pe primmu avei impiu a fussa ch'a gh'ea davanti au Tiatru Suciale, pe creà cuscì a ciassa ch'a se vedde aa giurnà d'ancö. Poi a l'é steta tracià üna linea de vagunetti da minea (diti décauville), e i materiali che pe tanti meixi sun steti caciè in mà daa fuxe du Fussou, han cuntribuiu du bellu aa furmasiun da ciazza de Camuggi cumm'a l'é aa giurnà d'ancö[3]. Pe'a gran alüviun du 25-27 de setembre du 1915 l'é finiu interuttu u lungu punte de legnu duve pasavan i vagunetti da décauville, scicumme l'ea derüou in tu Fussou u teren duve a se posava a primma campà. A ogni moddu, u punte u l'é stetu ricustruiu aa spedia, tempu de quarche giurnu[4][5].
Au primmu de mazzu du 1954 a stasiun a l'ha cangiou de numme in te "Camuggi-San Fertuzu", sernüu d'acordu cu'u Cumüne pe spuncià l'interesse pe'u paize e pe l'abasia de San Fertuzu, scicumme alantù Camuggi a cumensava a vegnì ün impurtante scitu da türisti[6].
Pe tanti anni, Camuggi a l'é steta l'ürtima fermata da linea da Vutri, a Zena, a l'arivava finn-a in tu Gurfu Paradizu. A ogni moddu, doppu u l'é stetu levou u binaiu pe l'incruxu di treni e quellu du binaiu mortu pe'e merci, e l'impiantu u l'é vegnüu üna fermata sensa persunale ai 13 de frevà du 2005[7]. Da quellu mumentu u capulinea di servissi ürbani versu Zena u l'é stetu purtou in ta stasiun de Reccu.
Impianti
[modìfica | modìfica wikitèsto]
U fabricou pe'i viagiatui u se cumpunn-e de trè custrusiuin, cun quella in tu mezu ch'a l'è isà sciü trei livelli mentre quelle dae parti, misse in simetria cu'a primma, l'han duì cen. Dau cian teren u se ghe pö arivà a tütti duì i binai e ae machinette autumatiche pe fà i bigetti. Au segundu cian (duve se passa pe arivà au binaiu 1, quellu in scia diresiun pe Zena), de frunte aa bigeteria, d'ancö serà, se tröva üna sala ch'a l'é dövià da de asuciasiuin du postu cumme La Banca del Tempo e a Macramè Camogli "Tina Leali Rizzi", ch'a porta avanti ün'antiga tradisiun camuginn-a[8].
A facià de sta custrusiun, au cian teren, a se prezenta cun sette porte cu'ün arcu a tüttu sestu, mentre au primmu cian u gh'é sette barcuin cun di archetti, che vegnan sinque au segundu cian. U fabricou, cumme decurasiun, u g'ha ün curnixun pe ogni barcun, de finte culonne e de linee che ne marcan i cen, elementi feti de pria gianca ch'a rizalta in sce l'intonacu röza de müage. A cianta da custrusiun a l'é a retangulu e, in scia facià, u se tröva ascì üna mappa du centru de Camuggi, mustrà in sce ün muzaicu de ceramica fetu daa Ditta Mazzotti de Arbisöa e dau pitù L. Lorenzi, arangiou pe l'ürtima votta in tu 2024[9].

Da vixin ae due custrusiuin in sci fianchi du fabricou gh'é due scainè. A ciü grande, in scia sinistra, a permette d'arivà au livellu di binai, daa parte de l'1 (quellu in scia diresiun pe Zena), sensa pasà drentu au fabricou.
A stasiun u g'ha duì binai che u traversan, cun banchinn-a cuverta da üna pensilinn-a de feru batüu e lighè l'ün l'atru da ün suttupasaggiu.
Tra u fabricou pe'i viagiatui e e galerie pe Santa Margaita, se tröva de atre strutüe. Fra queste gh'é u magazin pe'u scaregu de merci, ch'u l'é stetu custruiu in tu 1915 scicumme i binai s'ean alarghè in te sta diresiun[10]. Defeti, primma, gh'ea ün binaiu mortu ch'u gh'aiva ün binaiu dedicou, fetu in tu 1905. Finiu in abandun, u magazin u l'é stetu cunservou ascì doppu che fra a feruvia e u Tiatru Suciale s'é custruiu ün parchezzu, avertu dau 2025. Da sti parchezzi se pö arivà in sciu primmu binaiu sensa de vinculi architetonici[11][12].
In scia drita du fabricou u gh'é ancun u serbatoiu de l'egua ch'a serviva pe'e caldaie de lucumutive a vapure. Deré questa gh'ea üna votta di teren au servissiu de cà de d'atu, che però sun steti ascianè pe custruighe a scainà du Torrasco[13]. Questa, ligà au suttupasaggiu ch'u passa in scia sinistra du fabricou da stasiun, a porta finn-a in te Via Lorenzo Bozzo pe mezu de ün ascensù, in servissiu dau 2021[14].
Muvimentu
[modìfica | modìfica wikitèsto]A stasiun a l'é servia dai treni regiunali e regiunali veluci de Trenitalia in te l'ambitu du sö cuntrattu de servissiu cu'a Regiun Ligüria, in ciü da quarche Intercity in scia linea Livurnu-Milan, gestii de lungu da Trenitalia.
De ciü, Trenord a g'ha di treni regiunali in scia linea Spezza-Milan che viagian de sabbu, pe'u ciü in ti meixi fra zügnu e setembre e che finiscian a Milan Ruguredu e Comu. Stu servissiu u l'é cunusciüu cu'u numme de "Treni du Mà".
Servissi
[modìfica | modìfica wikitèsto]A stasiun, che pe RFI a l'é de categuria "argentu"[15], a g'ha de[16]:
Interscangi
[modìfica | modìfica wikitèsto]
In ta stasiun gh'é de interscangi cun:
Fermata de curiere AMT
Stasiun di taxì
Dau ciasà davanti aa stasiun ghe passa di servissi de trasportu pübblicu lucale de l'AMT:
- Linea 773: Santa Margaita - A Rüa - Camuggi - Reccu
- Linea 973: San Roccu Parchezzu - Via Castagneto Seia - Migià - Ciassa Sciaffin - stasiun de Camuggi.
U servissiu integrou trenu-vapurettu ciamou San Fruttuoso link u permette d'arivà finn-a a San Fertuzu partindu dau purtixö de Camuggi.
Notte
[modìfica | modìfica wikitèsto]- ↑ Bozzano, Pastore & Serra, 2010, p. 109
- ↑ (IT) Le Ferrovie dell'Alta Italia nel 1° semestre 1884 (PDF), in Monitore delle Strade Ferrate e degli interessi materiali, Annu XIX, n. 33, 18 agustu 1886, p. 514.
- ↑ (IT) 287. LA FERROVIA, in sce agenziabozzo.it.
- ↑ (IT) 088. RIO GENTILE, in sce agenziabozzo.it.
- ↑ (IT) 743. ALLUVIONE, in sce agenziabozzo.it.
- ↑ Bozzano, Pastore & Serra, 2010, p. 114
- ↑ (IT) Impianti FS, in I Treni, n. 269, Arvì 2005, p. 7.
- ↑ (IT) Camogli: corsi gratuiti di macramè da lunedì 13 ottobre, in sce levantenews.it, 5 setembre 2025.
- ↑ (IT) Restaurata la piantina di Camogli fatta di mattonelle, in sce primaillevante.it, 6 dixembre 2024.
- ↑ (IT) 265. LA FERROVIA, in sce agenziabozzo.it.
- ↑ (IT) Ex magazzino ferroviario, in sce catalogo.beniculturali.it.
- ↑ (IT) 1297. PIAZZA TEATRO, in sce agenziabozzo.it.
- ↑ (IT) 1027. CAMOGLI, in sce agenziabozzo.it.
- ↑ (IT) Camogli: arriva l'ok, operativo l'ascensore del Torrasco, in sce levantenews.it, 12 nuvembre 2021.
- ↑ (IT) Stasiuin in Ligüria, in sce rfi.it. URL consultòu o 6 arvî 2026 (archiviòu da l'url òriginâle o 21 zùgno 2015).
- ↑ (IT) Camogli-S. Fruttuoso, in sce rfi.it.
Bibliugrafia
[modìfica | modìfica wikitèsto]- (IT) Corrado Bozzano, Roberto Pastore e Claudio Serra, Tra mare e monti da Genova alla Spezia, Zena, Nuova Editrice Genovese, 2010, ISBN 978-88-88963-38-9.
Atri prugetti
[modìfica | modìfica wikitèsto]
Wikimedia Commons a contêgne di files in sce stasiun de Camuggi-San Fertuzu
