Evangêio

Da Wikipedia
Jump to navigation Jump to search
ZZ Questa pagina a l'è scrîta in lengoa zenéize
AcLiBr.jpg

A Grafîa adeuviâ a l'é quélla de l'Académia Ligùstica do Brénno

Un di menissi ciù antîghi de 'n tèsto evangélico dîto "Johannesfragment", c'o remonta a l'anno 125 dòppo Crìsto

I Evangêi (ma se dîxe ciù senpliceménte l’Evangêio) són lìbbri asæ antîghi che cóntan a vìtta e a predicaçión do Gêxù de Nàzaret. L’é in sce sti chi ch’o se bâza o Crestianêximo. A paròlla Evangêio a vêgne da-a paròlla grêga ευ-αγγέλιον (eu-anghélion), arivâ inte bén bén de léngoe modèrne da-a paròlla latìnn-a evangelium. Sta paròlla chi a veu dî in sénso stréito “felîçe anónçio”, ò sæ “bónn-a nêuva”.

Inti prìmmi sécoli de vìtta da comunitæ crestiànn-a són stæte scrîte asæ òpere ciamæ “evangêi”. Dötræ de lô se són pèrse, ma ne són stæte trovæ de âtre gràçie a-e scovèrte archiològiche a partî da-o sécolo decimonöno. Fra i Evangêi sopravisciûi scìnn-a-a giornâ d’ancheu, i quàttro ciù antîghi, che cóntan a vìtta, a mòrte e a resureçión do Gêxù Crìsto [l’Evangêio segóndo o Matê (40-50 dòppo Crìsto), l’Evangêio segóndo o Màrco (65 dòppo Crìsto), l’Evangêio segóndo o Lùcco (65-70 dòppo Crìsto), l’Evangêio segóndo o Gioâne (100 dòppo Crìsto)] són conscideræ “canònichi” da-e comunitæ crestiànn-e, che conscìderan no viâxi tùtti i âtri Evangêi.

A partî da-o sécolo segóndo, a paròlla Evangêio a sèrve a indicâ o génere leterâio ch’o cónta a vìtta do Gêxù, i sò insegnaménti, e sò òpere, a sò mòrte e resureçión. Sto génere leterâio o se distìngoe da quéllo de biografîe : a raxón de ste chi a l’é quélla de fornî ’n’informaçión conplêta in sciâ vìtta de ’na persónn-a; in càngio, inti evangêi a raxón finâle a l’é quélla de trasmétte a predicaçión da Gêxa di ténpi apostòlichi ch’a rigoàrda Quéllo ch’o l’é conscideròu o sò Segnô e o sò Mescîa, o Gêxù de Nàzaret, incarnòu, mòrto e resuscitòu pe-a sarvéssa de l’umanitæ.

Antîgo manoscrîto de l'Evangêio segóndo o Matê


Vôxe corelæ[modìfica | modìfica wikitèsto]